Mattheüs 17:20: geloof als een mosterdzaad

"Geloof kan bergen verzetten" is een uitdrukking geworden die je ook buiten de kerk hoort. Hij komt uit Mattheüs 17:20. Wie de tekst erbij pakt ziet dat het niet gaat over veel geloof, maar over weinig.

De tekst

Mattheüs 17:19 en 20 in de Statenvertaling.

19. Toen kwamen de discipelen tot Jezus alleen en zeiden: Waarom hebben wij hem niet kunnen uitwerpen?

20. En Jezus zeide tot hen: Om uws ongeloofs wil; want voorwaar zeg Ik u, zo gij een geloof hadt als een mosterdzaad, gij zoudt tot dezen berg zeggen: Ga heen vanhier derwaarts, en hij zal heengaan; en niets zal u onmogelijk zijn.

Wat er staat

Het mosterdzaad. Dat was in die tijd het spreekwoordelijke voorbeeld van iets heel kleins. De vergelijking gaat dus niet over kracht maar over formaat. Er staat: als je zoveel geloof had als dat kleine zaadje.

Bergen verzetten. Dat was een bestaande uitdrukking, ook bij Joodse leraren van die tijd, voor het doen van iets wat onmogelijk lijkt. Het is beeldspraak, geen instructie.

De aanleiding. Vers 19 is belangrijk voor het begrijpen van vers 20. De leerlingen hadden net iets geprobeerd en het was mislukt. Ze vragen waarom. Het antwoord is dus een reactie op falen, niet een aanmoediging vooraf.

Waar het vandaan komt

Deze scène volgt direct op de verheerlijking op de berg, waar Petrus, Jakobus en Johannes bij waren. Als ze weer beneden komen staat er een vader te wachten met een zieke zoon, die de andere leerlingen niet hebben kunnen helpen.

Een vergelijkbare uitspraak staat in Lukas 17:6. Daar gaat het niet over een berg maar over een moerbeiboom die zich in zee moet planten. Hetzelfde punt, een ander beeld.

De meest gemaakte lezing

"Geloof kan bergen verzetten" wordt vaak begrepen als: hoe sterker je gelooft, hoe meer je voor elkaar krijgt. Daarmee wordt geloof een soort brandstof, en wordt het jouw schuld als er niets gebeurt.

De tekst zet het andersom neer. Er staat niet dat je meer geloof nodig hebt, er staat dat een minimale hoeveelheid al genoeg zou zijn. Het gaat niet over de omvang van het geloof, maar over waar het op gericht is.

Dat maakt het ook een lastige tekst om op een shirt te zetten zonder hem plat te slaan. Het is geen motivatieleus.

Van bijbeltekst naar spreekwoord

"Bergen verzetten" is in het Nederlands een gewone uitdrukking geworden. Je hoort hem over sporters, over mantelzorgers en in sollicitatiebrieven, meestal in de betekenis van heel hard werken en veel voor elkaar krijgen.

Dat is bijna het omgekeerde van wat er in de tekst staat. Daar gaat het juist niet over inspanning. De discipelen hadden zich net ingespannen en het was niet gelukt.

Dat is ook precies wat het lastig maakt om deze zin op kleding te zetten. Voor de een is het een bijbeltekst, voor de ander een aanmoediging om door te zetten. Wij bedoelen het eerste.

Faith Can Move Mountains dragen

Ons design Faith Can Move Mountains verwijst naar dit vers. Het is te krijgen als T-shirt, als hoodie en als trui, in de maten S tot en met XXL.

Meer designs met een bijbeltekst staan bij onze christelijke T-shirts, hoodies en truien.