Mattheüs 5:14: gij zijt het licht der wereld

"Gij zijt het licht der wereld" staat in Mattheüs 5:14. Het is een van de bekendste zinnen uit de Bergrede, en het valt op door wat er niet staat. Er staat niet dat je licht moet worden, of dat je je best moet doen om licht te zijn. Er staat dat je het bent.

De tekst

Mattheüs 5:13 tot en met 16 in de Statenvertaling, want die is rechtenvrij.

13. Gij zijt het zout der aarde; indien nu het zout smakeloos wordt, waarmede zal het gezouten worden?

14. Gij zijt het licht der wereld; een stad boven op een berg liggende, kan niet verborgen zijn.

15. En men steekt geen kaars aan en zet die onder een korenmaat, maar op een kandelaar, en zij schijnt allen die in het huis zijn.

16. Laat uw licht alzo schijnen voor de mensen, dat zij uw goede werken mogen zien, en uw Vader, Die in de hemelen is, verheerlijken.

Wat er staat

Zout en licht horen bij elkaar. Vers 14 begint niet zomaar. Er gaat een tweede beeld aan vooraf: zout. Twee dingen die allebei alleen nut hebben als ze gebruikt worden. Zout in de pot doet niets, licht onder een emmer ook niet.

Een stad op een berg. Dat beeld gaat niet over opvallen willen, maar over niet kunnen verbergen. Een stad op een heuvel is 's avonds van kilometers afstand te zien, of de inwoners dat nu willen of niet. Zo werkt het volgens deze tekst ook met wie je bent.

De korenmaat. Dat was een bak waarmee graan werd afgemeten, ongeveer negen liter. Zet je die over een olielampje heen, dan gaat het uit bij gebrek aan lucht. Het beeld is dus praktischer dan het klinkt: je smoort het.

Vers 16 geeft de reden. Het licht is er niet om naar het licht te kijken. Er staat dat mensen de goede werken zien en daardoor bij de Vader uitkomen. Het wijst dus ergens anders naartoe.

Waar het vandaan komt

Deze verzen staan in de Bergrede, de langste aaneengesloten toespraak van Jezus in het Mattheüsevangelie, in de hoofdstukken 5 tot en met 7. Vlak ervoor staan de zaligsprekingen, die beginnen met "zalig zijn de armen van geest".

Dat is de volgorde die opvalt. Eerst een rij uitspraken over mensen die het zwaar hebben: treurenden, zachtmoedigen, vervolgden. En tegen precies die groep wordt daarna gezegd dat zij het licht van de wereld zijn. Niet tegen de sterksten in de zaal.

Een veelgemaakte lezing

"Wees het licht" is een populaire manier om deze tekst samen te vatten, ook op kleding. Dat is een oproep. In het Grieks staat er een mededeling: humeis este to phos tou kosmou, jullie zijn het licht van de wereld.

Het verschil is niet klein. De oproep die er wel staat, staat in vers 16, en die gaat niet over licht worden maar over het niet wegstoppen.

Be The Light dragen

Ons design Be The Light verwijst naar dit vers. Het is te krijgen als T-shirt, als hoodie en als trui, in de maten S tot en met XXL.

Meer designs met een bijbeltekst staan bij onze christelijke T-shirts, hoodies en truien.